Van hoop naar drama (over Pleasers en narcisme)

Als ik je begrijp, 

Als ik heel lief voor je ben

en doe wat jij fijn vindt,

Mag ik dan bij je zijn? 


Als ik heel erg mijn best doe,

Jou iets meer voorop stel dan mezelf

en je aan het lachen maak, 

Wil je dan bij mij blijven?


Als ik je gelukkig maak,

Als ik je geef wat je nodig hebt,

en je steun en verzorging geef,

Hou je dan van mij? 



Kinderen die in hun jeugd de boodschap kregen dat ze niet belangrijk waren of dat andere mensen/ zaken belangrijker waren, zijn hun best gaan doen. Niet zomaar hun best, maar hun stinkende best om zich aan te passen aan de ander, om zichzelf weg te cijferen, zijn de schuld bij zichzelf gaan zoeken en willen zichzelf en de ander ‘fixen’. Goedmaken wat er mis is om de harmonie, vrede, maar vooral de liefde te herstellen. Dit noemen we ook wel “pleasen” “Als ik maar goed genoeg ben voor de ander, dan is er liefde voor mij” is de pijnlijke overtuiging die onder dit gedrag schuilgaat. Dit is de pijn van een kind dat is gaan geloven dat de liefde er niet zomaar voor hem of haar is. Sterker nog, het is gaan geloven dat het verantwoordelijk is voor het geluk en ongeluk van de ander. 


In ieder mens zit de blauwdruk van een gelukkig gezin. Een voedende, veilige, liefdevolle bedding waarin je je eigen plek hebt en gezien en gewaardeerd wordt voor wie je bent. Het diepste verlangen is om lief te hebben en geliefd te zijn. Niet om wat je doet, maar om wie je bent.“Pleasen” is daarom uiteindelijk geen uitkomst, ook al wordt je gewaardeerd of ben je geliefd om je zorgzame afgestemde gedrag. Diep van binnen weet een deel van jou dat het niet de liefde is waar je echt naar verlangd. Die liefde is namelijk onvoorwaardelijk. Die is er ook als je slechte dag hebt, nukkig bent, niet zo afgestemd bent, ‘nee’ zegt of je eigen ding wil doen. Als je niet de hele tijd bezig bent de ander gelukkig te maken.. dan is die liefde er ook nog. Als je dit nooit ervaren en dus geleerd hebt als kind, neem je dit ongezonde patroon van ‘werken voor de liefde’ mee je volwassen leven in en trek je hierdoor mensen aan die bij dit ongezonde patroon horen. Je weet niet immers niet beter. 


In relaties is de ‘Pleaser’ daarom erg gevoelig voor het aantrekken van mensen met narcistische trekken of op zijn minst mensen met een erg dominant karakter. In ons model van de ‘Heart Defenders’ vallen deze trekken in het spectrum van de ‘Steamroller.’  Het ene patroon van overmatig afstemmen op de ander past perfect op het andere patroon van het willen hebben van totale aandacht en toewijding. 


Deze relatiedynamiek gaat van ‘hoop’ naar ‘drama’ naar ‘hoop’ naar ‘drama’. Het is een vicieuze cirkel waarbij de Pleaser hoopt dat als hij of zij het maar ‘goed’ doet, de liefde blijft. Echter lijkt de leegte, die er in iemand met narcistische persoonlijkheidstrekken huist, alleen te vullen met een constante toestroom van aandacht. Op het moment dat de Pleaser denkt ‘oh wat is het fijn’ en ontspant, zal de ander ontevreden worden en opnieuw de aandacht eisen.. meestal kwaadschiks. Vaak wordt er drama gecreëerd omdat er eigenlijk niets aan de hand is waarop de gevoelens van onvrede gebaseerd zijn. Er wordt een ‘aanklacht’ verzonnen of iets kleins wordt opgeblazen tot grote proportie. Dit maakt de Pleaser erg ongemakkelijk omdat die juist zo enorm zijn best doet om zich aan te passen aan de ander.. harmonie en fijn samenzijn is het grootste verlangen, dus die betrekt het uiteraard op zichzelf en wil de boel gaan fixen. De overtuiging dat hij/ zij het ‘weer’ niet goed gedaan heeft speelt weer op. De enige hoop is om nog harder zijn best te doen en proberen het drama te ‘fixen’. Als de gemoederen weer bedaard zijn, weet de Pleaser weer precies waar hij het allemaal voor gedaan heeft; de heerlijke gevoelens van versmelting en ‘liefde' zijn weer terug. Dat er in de diepte een waarheid knaagt die het daglicht nog niet verdragen kan, neemt hij voor lief. Deze ‘liefdesshot’ heeft hij als verbindingsverslaafde nodig. Die waarheid komt een andere keer wel. Of niet. Tot die tijd blijft hij gewoon zijn best doen en hopen dat hij ervoor beloond blijft worden. 


Chantalle Kamycki

Regelmatige tips, tools en inspiratie krijg je via mijn nieuwsbrief

Voor het maken van een afspraak of vrijblijvende info klik je hier.

  • Facebook
  • YouTube
  • Pinterest
  • Instagram